همشهری: مغز انسان داراي حدود 100 ميليون رگ و چند ميليارد سلول هاي عصبي است كه باعث مي شوند انسان با تحريك هاي مختلف و تغييرات، به سرعت سازگار شود. به عنوان مثال اين سلول ها براي شناسايي نور خورشيد، صداهاي بلند و كوتاه، بوييدن غذاهاي مختلف و هر چيزي كه حس مي كنيم، به ما ياري مي دهند.
براي آشنايي بيشتر با اين سلول ها به تازگي محققان در لوزان سوئيس پروژه اي را به نام مغز آبي شروع كرده اند كه در آن از سرورهاي نسل آبي شركت آي بي ام، كه يك ابركامپيوتر است استفاده كرده اند. اين ابركامپيوتر داراي قدرت پردازش
8/ 22 تريليون عمليات در ثانيه مي شود (TFLOPS). مغز آبي بيش از 10 هزار رگ سلول عصبي را شبيه سازي كرده كه بسيار شبيه به مغز انسان مي باشد. اين رگ ها در امتداد سلول هاي خاكستري مغزي بوده و پردازش هاي پيشرفته مغز را انجام مي دهند. آن ها داراي 5/0 ميلي متر قطر و 2 الي 5 ميلي متر ارتفاع هستند و همانند شانه هاي عسل كنار هم مرتب شده اند. اولين هدف پروژه مغز آبي ساخت يك نرم افزار دقيق با يك الگوي همانند از روي اين رگ ها در طول 2 يا 3 سال آينده است. هنري ماركرام، يكي از مقامات مسوول اين پروژه، اعلام كرد كه اولين الگوي ساخته شده اين رگ ها را با توجه به مغزهاي نوع هاي مختلف بشر از نسل هاي مختلف خواهيم ساخت و سپس با الگوبرداري از آن ها و تركيب نتايج، يك ساختار نهايي خواهيم ساخت كه تقريبا همه را شامل شود. اين مدل نشان خواهد داد كه چه مقدار از حافظه باقي مانده و چه مقدار از بين رفته است. همچنين اين مدل مي تواند نقاط آسيب پذير و آسيب ديده مغز را مشخص نموده و منشأ كسالت ها و اختلالات انسان را مشخص نمايد. همچنين با استفاده از اين مدل مي توان علت بسياري از رفتارهاي عجيب و غريب و بيماري هاي رواني را مشخص كرد. ماركرام همچنين عنوان كرد كه با اين مدل سازي امكان شناسايي و احتمالا پيشگيري از امراضي نظير افسردگي، توهم و هذيان گويي به وجود خواهد آمد.داشتن يك مدل كامپيوتري دقيق از مغز اين امكان را به افراد متخصص خواهد داد كه به جاي انجام آزمايشات بسيار سخت در آزمايشگاه ها، با استفاده از كامپيوتر تحقيقات خود را انجام دهند. با استفاده از اين مدل، شبيه سازي هاي مورد نياز در كمتر از چند ثانيه انجام خواهد شد، در حالي كه معادل اين كار در آزمايشگاه بيش از يك روز زمان لازم خواهد داشت.

همچنين مقايسه فعاليت هاي مغز مدل با مغز يك انسان مريض به صورت كامپيوتري اين امكان را به متخصصان خواهد داد كه منشا مريضي را پيدا نمايند.
يكي ديگر از امتيازات اين شبيه سازي، امكان دسترسي به اطلاعات تك تك رگ ها و سلول هاي عصبي مغز با استفاده از اين ابركامپيوتر آي بي ام است.
تيم دكتر ماركرام، عمليات خود را از اندازه گيري 12 رگ عصبي مغز يك موش آغاز مي نمايند و مشخص مي نمايند كه ساختمان فيزيكي و مشخصات الكترونيكي هر عصب به چه شكل است و اثر آن ها بر عصب كنار آن به چه شكل است.
البته آن ها مي دانند كه تحقيق بر روي شبكه رگ ها و ساختار آن ها با ساختار كل مغز بسيار متفاوت است.نسل آبي، ابركامپيوتر آي بي ام در ماه جولاي راه اندازي شد و در ماه آگوست امسال اولين مدل شبيه سازي كه شامل 25هزار عصب ساده بود در مدت 60 ثانيه بر روي آن شبيه سازي گرديد.در آينده نزديك نيز قرار است اين شبيه سازي از 10 هزار عصب پيچيده صورت گيرد كه مسلما زمان بيشتري لازم خواهد داشت.ابركامپيوتر نسل آبي داراي پردازنده 8096 است كه حداكثر امكان شبيه سازي 100 ميليون عصب ساده را خواهد داشت. اين مقدار عصب ساده تنها نيمي از مغز يك موش مي باشد. بنابراين براي شبيه سازي مغز انسان احتياج به كامپيوترهاي قوي تري مي باشد كه با توجه به رشد سريع تكنولوژي پردازنده ها و حافظه ها انتظار مي رود كه تا 10 سال آينده ابركامپيوتري توليد شود كه امكان شبيه سازي كل مغز انسان را داشته باشد.به طور متوسط مغز 1300گرمي انسان داراي 100ميليارد عصب است و مغز 90 گرمي يك اختاپوس 300 ميليون عصب دارد.
خردمندان حال را بر دریغهای گذشته و احکام آینده ترجیح میدهند. علی (ع)